przeskocz do treści | przeskocz do menu głównego
Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
| | |
A | A | A
Wtorek, 17 czerwca 2014

List prezydenta z okazji posiedzenia Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Sądu Najwyższego

 

Pani
Profesor Małgorzata Gersdorf
Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego
 
Uczestnicy posiedzenia
Zgromadzenia Ogólnego
Sędziów Sądu Najwyższego
 
 

Szanowna Pani Prezes!

Szanowne Panie i Szanowni Panowie Sędziowie!

Szanowni Państwo!

 

Zgromadzenie Ogólne Sędziów Sądu Najwyższego odbywa się w czasie szczególnym. Obchodzimy 25-lecie polskiej wolności. Właśnie teraz, gdy wracamy myślą do wydarzeń zapoczątkowanych 4 czerwca 1989 roku i sporządzamy bilans naszych historycznych osiągnięć, uświadamiamy sobie nadzwyczaj mocno, jak ważne jest dobre prawo, ustanowione w sposób demokratyczny i z zachowaniem najwyższych standardów. Takie prawo to fundament Rzeczypospolitej, a szczególną rolę w jego umacnianiu odgrywa Sąd Najwyższy. Swoim orzecznictwem pogłębiają Państwo obywatelski szacunek dla praworządności i dla podstawowych instytucji polskiego bytu państwowego.

 

W Sądzie Najwyższym rozstrzyga się spory o prawo, zapewnia jednolitość i zgodność z prawem orzecznictwa sądów. Do Sądu Najwyższego wpływają sprawy precedensowe oraz takie, których rozpoznanie wpływa na rozwój prawa i kierunki orzecznictwa. W tym względzie trudno przecenić uchwały Sądu Najwyższego, które uzyskują moc zasad prawnych. Stanowią one drogowskaz dla sądów powszechnych. Orzeczenie Sądu Najwyższego  w konkretnej sprawie prowadzi nie tylko do rozstrzygnięcia tej właśnie sprawy, ale również do ukształtowania określonej praktyki w sądach niższej instancji.

 

Dlatego warto z wielką uwagą wczytywać się w coroczne sprawozdanie z działalności Sądu Najwyższego. Informacja o działalności Sądu Najwyższego w roku 2013 potwierdza znaczenie prac Sądu Najwyższego dla prawidłowego funkcjonowania państwa i jest istotnym źródłem wiedzy o działalności całego wymiaru sprawiedliwości. Nie sposób odnieść się do wszystkich uchwał podjętych w ubiegłym roku.

 

Jednak w sposób szczególny doceniam znaczenie tej, która dotyczyła efektów reformy znoszącej niektóre sądy rejonowe. Sąd Najwyższy rozstrzygnął problem o ustrojowym znaczeniu, jakim jest przenoszenie przez Ministra Sprawiedliwości sędziów na inne miejsca służbowe. Chciałbym podziękować Państwu za inspirację do działania, aby sprecyzować prawo w tym zakresie. Wystąpiłem z inicjatywą zmiany ustawy o ustroju sądów powszechnych.


Wprowadziła ona przejrzyste kryteria tworzenia i znoszenia sądów rejonowych, oparte na racjonalnych i obiektywnych ustaleniach. Możemy sobie wzajemnie pogratulować sukcesu, jakim stało się uchwalenie tej ustawy, która już za miesiąc wejdzie w życie.

 

Warto też zwrócić uwagę na uchwałę Sądu Najwyższego sięgającą w głąb historii. Sąd twierdząco odpowiedział na pytanie, czy art. 713 kodeksu cywilnego Napoleona, mówiący, że dobra niemające właściciela należą do państwa, może być współcześnie samodzielną podstawą dokonania wpisu w księdze wieczystej na rzecz Skarbu Państwa. To nie tylko ciekawostka, nie tylko rozstrzygnięcie w specyficznej sprawie. To dowód ciągłości doktryny prawnej, rozwijanej na kolejnych etapach polskiej historii. Właśnie na takich przykładach możemy się uczyć, co oznacza budowany
przez wieki gmach państwowy Rzeczypospolitej i obywatelska wspólnota pokoleń.

 
 

Sąd Najwyższy przyczynia się do doskonalenia naszego państwa prawnego, sygnalizując dostrzeżone błędy w ustawach. Chodzi o jakość stanowionego prawa. Prawo powinno służyć wszystkim. Powinno być zrozumiałe, spójne i stosowane. Do Sądu Najwyższego ciągle jeszcze wpływa niemało zagadnień prawnych, związanych z trudnościami w interpretacji prawa. Stanowione prawo zawiera luki i niespójności. Odrębnym problemem są także ciągłe nowelizacje dokonywane w polskim ustawodawstwie, zagrażające stabilności prawa, w szczególności w procedurze cywilnej. Sąd Najwyższy słusznie także wskazuje na potrzebę zmiany i uproszczenia przepisów o kosztach sądowych. To poważny problem społeczny, który leży mi głęboko na sercu. Niejasne i skomplikowane przepisy, dotyczące kosztów sądowych, stwarzają zagrożenia dla konstytucyjnego prawa do sądu. Za jeden z priorytetów mojej prezydentury uważam przeciwdziałanie wykluczeniu prawnemu, które godzi w grupy uboższe i mniej wykształcone. Jestem pewien, że nadal znajdować będę w Sądzie Najwyższym sprzymierzeńca w działaniach, które przyczynią się do likwidowania tego groźnego zjawiska.

 

Sądy i trybunały pełnią w społeczeństwie ważną funkcję edukacyjną, kształtując świadomość prawną obywateli. Profesjonalizm, etyka, doświadczenie życiowe, a także wrażliwość społeczna to cechy, które powinny charakteryzować każdego sędziego. Od predyspozycji i wiedzy sędziów zależy nie tylko realizacja konstytucyjnego prawa do sądu, ale także autorytet państwa, z którym sędziowie są utożsamiani. W trosce o umocnienie statusu sędziego Sądu Najwyższego skierowałem do Sejmu projekt nowelizacji ustawy o Sądzie Najwyższym. Opowiadam się za tym, by umożliwić sędziom, którzy posiadają ogromną wiedzę prawniczą oraz bogate doświadczenie, kontynuowanie działalności orzeczniczej mimo osiągnięcia wieku emerytalnego. Projekt zakłada podniesienie granicy wieku, w którym sędzia Sądu Najwyższego przechodziłby w stan spoczynku. Jest to rozwiązanie proponowane nie tylko z myślą o środowisku sędziowskim, ale także uwzględniające interes społeczny. Jest pożądane, aby tak wysoce kompetentni sędziowie, jak zasiadający w składzie Sądu Najwyższego, mieli możliwość dalszego pełnienia służby dla dobra naszego państwa i społeczeństwa. Prace nad przedłożonym przeze mnie projektem trwają obecnie w parlamencie. Ufam, że znajdzie on tam zrozumienie i poparcie.

 

W pełni zgadzam się z twierdzeniem wieńczącym Informację o działalności Sądu Najwyższego w roku 2013. Faktycznie – dobre wyniki pracy Sądu Najwyższego w 2013 roku pozwalają nie tylko na pozytywną ocenę jego dotychczasowej działalności, ale również na optymistyczną prognozę realizacji zadań przez Sąd Najwyższy w przyszłości.

 

Życzę Państwu kolejnych osiągnięć i satysfakcji w służbie dla Rzeczypospolitej, dla obywateli, dla pogłębiania polskiej kultury prawnej. Proszę przyjąć życzenia wszelkiej pomyślności.

 

Bronisław Komorowski

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

 

Poleć znajomemu


Opuszczasz oficjalny serwis Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej


Dziękujemy za odwiedzenie naszej strony.

Zapraszamy ponownie.