przeskocz do treści | przeskocz do menu głównego
Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
| | |
A | A | A
Środa, 11 lipca 2012

„Trzeba dużo cierpliwości w budowaniu demokracji”

  |   Seminarium poświęconemu polskim doświadczeniom w przywracaniu demokracji Seminarium poświęconemu polskim doświadczeniom w przywracaniu demokracji Seminarium poświęconemu polskim doświadczeniom w przywracaniu demokracji Seminarium poświęconemu polskim doświadczeniom w przywracaniu demokracji Seminarium poświęconemu polskim doświadczeniom w przywracaniu demokracji

W środę Doradcy Prezydenta RP Jan Lityński, Tadeusz Mazowiecki i Henryk Wujec wzięli udział w zorganizowanym w Sejmie Rzeczypospolitej Polskiej seminarium pt. „Polskie doświadczenia w przywracaniu demokracji”. W spotkaniu, na zaproszenie Marszałek Sejmu RP Ewy Kopacz, uczestniczyli przebywający w Polsce z wizytą oficjalną Przewodniczący Zgromadzenia Konstytucyjnego Republiki Tunezyjskiej Mustapha Ben Jaafar wraz z delegacją przedstawicieli partii politycznych reprezentowanych w Zgromadzeniu.


Celem odbywającego się w formule okrągłego stołu seminarium było zaznajomienie tunezyjskich gości z rozwiązaniami i sukcesami Polski w procesie budowy demokratycznych struktur państwa, które potencjalnie mogłyby znaleźć zastosowanie w Tunezji. Spotkanie wpisuje się w trwający w tym kraju proces transformacji demokratycznej i prace nad konstytucją, które są efektem zmian jakie nastąpiły w Tunezji w wyniku jaśminowej rewolucji.


Spotkanie otworzyły wystąpienia Marszałek Sejmu oraz Przewodniczącego Zgromadzenia Konstytucyjnego Republiki Tunezyjskiej. Następnie głos zabrali Doradcy Prezydenta RP.


- Trzeba mieć dużo cierpliwości w budowaniu demokracji - mówił Tadeusz Mazowiecki. - Przekonaliśmy się, że demokrację trudno wywalczyć ale i wcale nie łatwo budować. Trzeba mieć dużo cierpliwości w tym budowaniu, przechodzi się przez trudne fazy, jak krystalizowanie się życia politycznego - dodał.

 

- Życzył bym państwu tej cierpliwości w budowaniu demokracji - mówił Tadeusz Mazowiecki, zwracając się do przedstawicieli Zgromadzenia Konstytucyjnego Tunezji.

 

Jak podkreślił, przemiany demokratyczne w Polsce nastąpiły w wyniku porozumienia osiągniętego po trudnym okresie stanu wojennego. - Przebiegły pokojowo, bo pierwszą zasadą tych przeobrażeń było to, że nie ma odwetu. Ci, którzy dokonują wielkiej, historycznej przemiany, nie wchodzą w buty poprzedniego systemu - mówił były premier.

 

Przypomniał, że Polska była pierwszym krajem w obozie komunistycznym, który rozpoczął przemiany i nie wiadomo było, czy „jesień ludów” w Europie będzie miała miejsce.

 

Jak powiedział, przemiana, która dokonała się w Polsce w 1989 roku, dotyczyła trzech obszarów: zmiany ustroju politycznego, zmiany ustroju gospodarczego i reorientacji polityki zagranicznej.

 

Mówiąc z kolei o tworzeniu nowej konstytucji, Tadeusz Mazowiecki zaznaczył, że istotne jest stworzenie niezależnych instytucji, czyli m.in. oddzielenie banku centralnego od władzy wykonawczej, utworzenie funkcji Rzecznika Praw Obywatelskich, utworzenie Trybunału Konstytucyjnego czy zapewnienie wolności zrzeszeń i wolności prasy.


– Kiedy byłem w Tunezji odnalazłem podobne nastroje do tych, które panowały w Polsce w 1989 roku. Antyreżimowa opozycja miała podobnie mocne osadzenie w społeczeństwie. W Polsce demokracja została wprowadzona siłą kartki wyborczej. Mimo, że przedstawiciele starego reżimu mieli zapewnioną większość w parlamencie, po wyborach utworzony został rząd Tadeusza Mazowieckiego, czyli przedstawiciela opozycji antykomunistycznej – zauważył na wstępie Jan Lityński.


Doradca przypomniał, że tamten rząd i parlament zrealizowały cztery najważniejsze zadania stojące przed państwem. Po zaprowadzeniu demokracji nastąpiło zniesienie cenzury, upowszechnienie wolności słowa i organizacji. Dopiero potem demokracja stanęła przed problemami trudnymi. Rozliczenie systemu i jego ludzi, lustracja i ocena roli kościoła spowodowały zasadnicze podziały w Solidarności i w społeczeństwie.


– Zmieniono system gospodarczy, opanowano inflację i system rynkowy. Rząd wybrał drogę terapii szokowej, która jest bardzo trudna, ale przyniosła sukces gospodarczy. Jednocześnie przyniosła wiele problemów: bezrobocie, narastanie nierówności społecznych i poczucie niesprawiedliwości – stwierdził Jan Lityński mówiąc o kolejnym zadaniu.


Jan Lityński zaznaczył, że najważniejszym zadaniem rządu była decentralizacja samorządowa. Już w 1990 roku przeprowadzono wybory do samorządu terytorialnego, a jednocześnie gminy uzyskały bardzo istotne uprawnienia. – To utrwaliło system demokratyczny, ponieważ wybrani radni stali się rzeczywistymi gospodarzami swojego terenu, co więcej, to uratowało prawdopodobnie budżet państwa, ponieważ na poziomie gmin powstał zdrowy system finansowy – powiedział doradca.


W wystąpieniu wskazał również na tworzenie społeczeństwa obywatelskiego, oznaczającego umiejętność współpracy ponad podziałami, umiejętność rozwiązywania lokalnych problemów i budowę wzajemnego zaufania. Zaznaczył, że jest to zadanie ciągle niedokończone.


– Te dwadzieścia dwa lata, przy wszystkich mankamentach, w wielu wypadkach niesprawności państwa, słabości elit politycznych, są wielkim polskim sukcesem i prawdopodobnie najlepszym okresem w historii Polski. Żyjemy dziś w innej Polsce i tego samego życzę naszym tunezyjskim przyjaciołom – podsumował swoje wystąpienie Jan Lityński.


Następnie głos zabrał Doradca Prezydenta RP Henryk Wujec. Wyraził radość ze spotkania z delegacją kraju, który pierwszy rozpoczął proces wyzwalania się z dyktatury i budowania demokracji, bowiem to od Tunezji rozpoczęła się „wiosna arabska” w krajach Afryki Północnej.
– 23 lata temu my także rozpoczynaliśmy podobny proces i chętnie będziemy dzielili się swoim doświadczeniem, mówiąc zarówno o sukcesach jak i porażkach. Dziś przekazujemy delegacji przygotowaną przez Kancelarię Prezydenta książkę w języku arabskim o początkach polskich przemian, o Okrągłym Stole – stwierdził Doradca podczas swojego wystąpienia.


– Najważniejszym celem naszych przemian, ale które nadal cierpliwie realizujemy, jest budowanie społeczeństwa obywatelskiego, to znaczy takiego społeczeństwa, w którym to obywatele decydują o swoich losach, zarówno w skali „małych ojczyzn”, małych środowisk, jak i całego kraju – podkreślił Henryk Wujec.


Moderatorem seminarium był Krzysztof Olendzki, do niedawna Ambasador Rzeczypospolitej Polskiej w Tunisie. Wśród zagadnień omówionych w ramach modułów problemowych znalazły się m.in. system konstytucyjny, wybory w państwie demokratycznym, pluralizm polityczny, system parlamentarny i jego historia w Polsce po 1989 roku, lustracja, a także rozwój regionalny i samorząd lokalny.


Wśród prelegentów znaleźli się m.in. były Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Lech Wałęsa, Posłowie na Sejm RP Józef Zych, Ryszard Kalisz oraz Alicja Olechowska, sędziowie Trybunału Konstytucyjnego prof. Jerzy Stępień, prof. Mirosław Granat i dr hab. Jerzy Ciemniewski, Szef Kancelarii Sejmu Lech Czapla, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Jerzy Pomianowski oraz Doradca Prezydenta RP prof. Jerzy Regulski.


Podczas spotkania głos zabierali także przedstawiciele Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, Krajowego Biura Wyborczego, Państwowej Komisji Wyborczej, Instytutu Pamięci Narodowej, Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, Krajowej Szkoły Administracji Publicznej, Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka OBWE w Warszawie, Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Gdańskiego i Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. (PAP, inf. własna)
 

Poleć znajomemu


Opuszczasz oficjalny serwis Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej


Dziękujemy za odwiedzenie naszej strony.

Zapraszamy ponownie.