przeskocz do treści | przeskocz do menu głównego
Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
| | |
A | A | A
Czwartek, 11 grudnia 2014

Prezydencka inicjatywa – godny pochówek dla ofiar komunizmu

Prezydent Bronisław Komorowski

Prezydent Bronisław Komorowski skierował do Sejmu projekt ustawy o zmianie ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych oraz niektórych innych ustaw, której celem jest umożliwienie przeprowadzenia ekshumacji i godnego pochówku ofiar terroru komunistycznego z lat 1944-1956.

 

Prowadzone od wielu lat poszukiwania i badania naukowe wskazują, że wskutek terroru komunistycznego w Polsce w latach 1944–1956 śmierć poniosło około pięćdziesięciu tysięcy osób, straconych na mocy wyroków sądowych, zamordowanych i zmarłych w siedzibach Urzędów Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej, więzieniach i obozach, zabitych w walce lub w trakcie działań pacyfikacyjnych. W większości przypadków rodziny zamordowanych i zmarłych nie znały miejsc pochówku swoich najbliższych. Trud podjęty przy ustaleniu miejsc pochówków oraz próba ustalenia tożsamości ofiar daje szansę na wywiązanie się z obywatelskiego obowiązku oraz okazanie wdzięczności za poniesioną ofiarę. Polacy cieszą się dzisiaj wolnością, o którą walczyły m.in. osoby pochowane bezimiennie w kwaterze „Ł" Cmentarza Wojskowego na warszawskich Powązkach oraz na wielu cmentarzach w całej Polsce, ponosząc ofiarę własnego życia.

 

Przywracanie tożsamości ofiarom terroru komunistycznego jest obowiązkiem państwa i społeczeństwa. Przeszkodę dla tych działań stanowi brak stosownych regulacji prawnych, dotyczących sytuacji, gdy w miejscach pochówków ofiar reżimu komunistycznego, w latach późniejszych, za przyzwoleniem i wiedzą ówczesnych władz, zezwalano na ponowne pochówki. Obecnie obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości ekshumacji zwłok i szczątków z tzw. późniejszych grobów, co jest w wielu przypadkach konieczne dla umożliwienia ekshumowania ofiar reżimu komunistycznego z grobów położonych niżej.

 

Zainicjowana zmiana przepisów ma charakter szczególny. Wkracza bowiem w bardzo wrażliwą materię, wymagającą od wszystkich adresatów tych norm zrozumienia i poszanowania praw drugiej strony. Zmiana przepisów ma dać podstawę m.in. do przenoszenia grobów wybudowanych w latach późniejszych, pod którymi znajdują się szczątki ofiar komunizmu z lat 40. i 50., po to by zadośćuczynić ofiarom reżimu komunistycznego i ich rodzinom poniesioną ofiarę

 

Projektowana ustawa wprowadza także gwarancję, że w przypadku, gdy z ekshumacją wiąże się konieczność przeniesienia grobu na inne miejsce, wydanie decyzji o ekshumacji i przeniesieniu grobu poprzedza się rokowaniami z najbliższą pozostałą rodziną osoby zmarłej lub osobami, które dokonały pochówku. Projektowana ustawa przewiduje dodanie przepisu zobowiązującego wojewodę do ponoszenia kosztów wszystkich czynności wynikających z wydanej decyzji o ekshumacji.

 

Projektowana ustawa obejmuje zmiany w: ustawie z dnia 28 marca 1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych, ustawie z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych, ustawie z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu.

 

Preambuła Konstytucji RP stanowi o wdzięczności naszym przodkom za walkę o niepodległość, okupioną ogromnymi ofiarami, a także o gorzkich doświadczeniach z czasów, gdy podstawowe wolności i prawa człowieka były w naszej Ojczyźnie łamane. Na Państwie Polskim spoczywa obowiązek sprowadzający się do zapewnienia godnego pochowania ofiar totalitaryzmu.

 

Poleć znajomemu


Opuszczasz oficjalny serwis Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej


Dziękujemy za odwiedzenie naszej strony.

Zapraszamy ponownie.