przeskocz do treści | przeskocz do menu głównego
Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
| |
A | A | A
Poniedziałek, 1 września 2008

69. rocznica wybuchu II Wojny Światowej

1 września 2008 r. w 69. rocznicę wybuchu II Wojny Światowej podczas uroczystych obchodów Dnia Weterana w Pałacu Prezydenckim, Pani Ewa Junczyk-Ziomecka Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezydenta RP wręczyła nominację generalską oraz ordery zasłużonym kombatantom oraz osobom działającym na rzecz środowisk kombatanckich, nadane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego.

Nominację na stopień generała brygady odebrał Władysław WYŁUPEK*

Ordery Odrodzenia Polski, odebrały osoby odznaczone:

za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej, działalność na rzecz środowisk kombatanckich oraz za kultywowanie najnowszej historii Polski:

KRZYŻEM KOMANDORSKIM ORDERU ODRODZENIA POLSKI

Zygmunt AUGUSTOWSKI (order odebrał przedstawiciel najbliższej rodziny) **
Janina WILCZYŃSKA (order odebrał przedstawiciel najbliższej rodziny) **

KRZYŻEM OFICERSKIM ORDERU ODRODZENIA POLSKI

Tadeusz ANTOSZEWSKI
Irena AUGUSTOWSKA
Mieczysław CHOJNACKI
Stefan DERLATKA
Mieczysław GOŁĘBIEWSKI
Stanisław GRUDZIŃSKI
Bogusława JURKIEWICZ
Stanisław KRAMARZ
Konrad LEŚNIEWSKI (order odebrał przedstawiciel najbliższej rodziny) **
Eugeniusz MADOŃ
Bronisław MALEC
Ryszard MATRZAK
Tadeusz MUCHA
Edward PAŚ
Maria PROROK
Zbigniew RYMARZ
Bolesław SAWICZ-KORSAK
Witalis SKORUPKA
Władysław STEFAŃSKI
Janusz STĘPKOWSKI
Jerzy SZABŁOWSKI
Stefania SZANTYR-POWOLNA
Stanisław ŚWIERCZ
Marian WISŁOWSKI
Jan WOJCIECHOWSKI
Stanisław WOJTULEWICZ
Tadeusz ŻOCHOWSKI

pośmiertnie

Zenon OWCZARSKI (order odebrał przedstawiciel najbliższej rodziny)
Stanisław WAROWNY (order odebrał przedstawiciel najbliższej rodziny)
Władysław WAROWNY (order odebrał przedstawiciel najbliższej rodziny)

KRZYŻEM KAWALERSKIM ORDERU ODRODZENIA POLSKI

Waldemar BAŁKOWIEC
Maria DANISIEWICZ
Marian KIECZMERSKI
Artur KOCHAŃSKI
Hanna KOWALSKA
Barbara KULIŃSKA - REMBIELIŃSKA
Wincenty KUPRIANOWICZ
Sabina KWIATKOWSKA
Eugenia OLSZEWSKA
Mirosław PIASECKI
Józef SZCZEPAŃSKI
Marian WARDAK
Bronisław WOSZCZYŁO
Stanisław WZIĄTEK
Jan ŻUROWSKI

za wybitne zasługi w działalności na rzecz środowisk kombatanckich, za kultywowanie najnowszej historii Polski

KRZYŻEM KAWALERSKIM ORDERU ODRODZENIA POLSKI

Mikołaj DZIARSKI
* (szczegóły w komunikacie z dnia 15 sierpnia 2008 roku)
** (osoby odznaczone zmarły po nadaniu odznaczenia)

***

Biogramy osób odznaczonych

Tadeusz Antoszewski - Sybirak. Od 1942 r. żołnierz I Polskiej Dywizji Pancernej generała Stanisława Maczka, z którą przeszedł cały szlak bojowy od Caen do Wilhelmshaven. Niestrudzony działacz społeczny, wieloletni Prezes Związku Sybiraków w Grójcu i członek Wojewódzkiego Związku Sybiraków. Utrwala czyny bojowe i zasługi wojenne I Polskiej Dywizji Pancernej i propaguje historię i tradycje Oręża Polskiego. Współpracuje z lokalnymi jednostkami Wojska Polskiego.

Irena Augustowska (ps. Ewa, Lala) – uczestniczka I i II Konspiracji w szeregach Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej, Okręgu Wileńskiego AK na terenie Polski Centralnej. Początkowo pełniła funkcję łączniczki, przewoziła meldunki i ludzi, przechowywała broń. Następnie była komendantką oddziału łączniczek przewożących broń i materiały wybuchowe dla patroli dywersyjnych „Wachlarza”. Po likwidacji „Wachlarza” przydzielona do Ośrodka Dywersyjno – Partyzanckiego „Turmonty”, gdzie pełniła obowiązki komendantki oddziału łączności. Po wojnie prześladowana przez reżim komunistyczny – aresztowana przez UB w 1948 r.

Zygmunt Augustowski (ps. Ślepowron, Lanca, Hubert) – żołnierz kampanii wrześniowej 1939 r., uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Związku Walki Zbrojnej – AK w Okręgu Wileńskiego AK. W kampanii wrześniowej walczył m.in. między Pułtuskiem a Wyszkowem, zatrzymany przez Niemców w grudniu został osadzony w oflagu w Westwalenhof. Po zwolnieniu z niewoli, we wrześniu 1940 r. został zaprzysiężony w Związku Walki Zbrojnej, wysadzał pociągi, dowodził Ośrodkiem Dywersyjnym „Turmonty” i wileńskim Kedywem, a po walkach o Wilno objął dowództwo nad specjalnym oddziałem dywersyjnym. Po wojnie prowadził działalność konspiracyjną. Skazany na karę śmierci, zamienioną na dziesięć lat więzienia (odzyskał wolność w lutym 1956 r. po rewizji procesu).

Waldemar Bałkowiec (ps. Iskra) - uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Armii Krajowej i Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”, prześladowany przez reżim komunistyczny. We wrześniu 1942 r. został zaprzysiężony w Armii Krajowej. Jego praca w konspiracji polegała na zbieraniu informacji o Niemcach i rodzinach polskich sprzyjających okupantowi. Wyszukiwał ukrywających się lotników z rozkazem przygotowania się do przerzutu na Zachód. Brał udział w zdobywaniu i magazynowaniu broni i amunicji. W 1945 r. został aresztowany przez funkcjonariuszy UB, lecz uciekł i dołączył do oddziału Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. W 1946 r. skazany na dziesięć lat więzienia.

Mieczysław Chojnacki (ps. Młodzik) - uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej i Ruchu Oporu Armii Krajowej, prześladowany przez niemiecki reżim nazistowski i reżim komunistyczny. W latach 1932-1939 należał do Związku Harcerstwa Polskiego. W 1940 r. wstąpił do Korpusu Obrońców Polski w Radzyminie, gdzie pełnił funkcję łącznika i kolportera prasy podziemnej. Uczestniczył w wielu akcjach bojowych: wysadzania i ostrzeliwania pociągów. Brał udział w Akcji „Burza” w składzie Oddziału Specjalnego. Po wielu walkach w 1944 r. został schwytany przez Niemców i wywieziony do obozu. W 1945 r. wstąpił do oddziału Ruchu Oporu Armii Krajowej, w którym pełnił funkcję dowódcy sekcji dywersyjnej. Uczestniczył w akcjach na przedstawicieli władzy komunistycznej i w rozbijaniu posterunków Milicji Obywatelskiej. Wyrokiem z 1950 r. został skazany na karę śmierci. Jeden z najwybitniejszych „żołnierzy wyklętych”.

Maria Danisiewicz (ps. Danka) - uczestniczka I i II Konspiracji w szeregach Armii Krajowej, Ruchu Oporu Armii Krajowej i Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”, prześladowana przez reżim komunistyczny. W 1943 r. została zaprzysiężona w Armii Krajowej. Po przeszkoleniu w 1944 r. skierowana do sekcji dywersyjnej. Brała udział w Akcji „Burza”. Do 1945 r. była w Oddziale Samoobrony Ruchu Oporu AK, później Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”, gdzie pełniła funkcję łączniczki. W 1946 r. zatrzymana przez funkcjonariuszy UB w Gdańsku .

Stefan Derlatka (ps. Daniel) – w Armii Krajowej od lutego 1943 r. z przydziałem do plutonu łączności. Był w Samodzielnej Brygadzie „Wolność i Niezawisłość” oddział Skarżysko. Uczestniczył w rozbiciu więzienia UB w Kielcach w sierpniu 1945 r. Był członkiem ZBoWiD-u. Do ZHP wstąpił w 1939 roku, w którym pełnił wiele funkcji między innymi komendanta hufca. Jest członkiem Rady Kombatanckiej przy Starostwie Powiatu Starachowice. Był inicjatorem i budowniczym Partyzanckiej Drogi Krzyżowej na Wykusie.

Mikołaj Dziarski - żołnierz NZW, więzień polityczny w latach 1952-1956, aktywny działacz Stowarzyszenia Społeczno - Kombatanckiego „Wolność i Niezawisłość”. Propagującemu wśród młodzieży szkolnej historię Polski. Fundator dwóch nagrobków dla ubogich kombatantów na cmentarzu w Jaworznie-Dąbrowa Narodowa.

Mieczysław Gołębiewski – porucznik, żołnierz Narodowych Sił Zbrojnych. W 1939 r. brał udział wraz z drużyną harcerską w obronie Warszawy. W marcu 1945 r. aresztowany przez UB. W 1953 r. ponownie aresztowany i skazany na 12 lat więzienia. Obecnie, aktywny działacz na rzecz kombatantów. Partycypuje w kosztach, m.in. w ufundowaniu sztandaru, wspiera swoją pracą fundowanie tablic pamiątkowych ku czci poległych i pomordowanych żołnierzy Podziemia. Opiekuje się grobami żołnierskimi.

Stanisław Grudziński – w 1944 r. aresztowany przez UB za przynależność do Armii Krajowej i internowany do obozu pracy w Nagornej na Uralu, gdzie przymusowo pracował w kopalni węgla. Poza walką z okupantem brał udział w pomocy materialnej więźniom i ich rodzinom dowożąc rannych i chorych partyzantów do szpitala. Działał aktywnie jako członek Związku Kombatantów i Osób Represjonowanych RP oraz Związku Sybiraków.

Bogusława Jurkiewicz – w konspiracji od czerwca 1942 r. Zagrożona aresztowaniem przez organy bezpieczeństwa publicznego wraca do konspiracji w oddziale mjr Bernaciaka „Orlika”. Jest łączniczką. Ujawnia się w marcu 1946 r. Aresztowana w czerwcu 1950 r. Idąc do więzienia pozostawia troje dzieci. Skazana na 2 lata więzienia za udzielanie pomocy żołnierzom Armii Krajowej. Wyszła z więzienia w lutym 1952 r.

Marian Kieczmerski – to uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Narodowej Organizacji Wojskowej i Narodowych Sił Zbrojnych – Armii Krajowej, prześladowany przez reżim komunistyczny. W 1940 r. nawiązał kontakt z Narodową Organizacją Wojskową, został zaprzysiężony pod pseudonimem Wilga. Od 1942 r. należał do Narodowych Sił Zbrojnych gdzie pełnił funkcję kwatermistrza oddziału dywersyjnego przechowując ludzi, broń i amunicję. Uczestniczył w kolportażu prasy podziemnej i przekazywaniu meldunków. Po wkroczeniu Sowietów w 1945 r. nie ujawnił się i w dalszym ciągu pomagał udzielając schronienia „spalonym” i przechowującym broń. Został aresztowany przez funkcjonariuszy UB i skazany na trzy lata więzienia.

Artur Kochański (ps. Zośka) - żołnierz II Konspiracji w szeregach Narodowych Sił Zbrojnych i długoletni więzień reżimu komunistycznego. Już jako czternastoletni chłopiec od końca 1943 r. bez zaprzysiężenia bierze udział jako łącznik w działaniach Armii Krajowej w rodzinnej miejscowości. W latach 1946-1948 był uczniem, gdzie za czynne występowanie przeciwko władzy komunistycznej był prześladowany przez funkcjonariuszy UB. W 1948 r. bierze udział w akcjach oddziału przeciwko Korpusowi Bezpieczeństwa Wewnętrznego. W czerwcu 1948 r. zostaje ranny podczas walk z UB i MO. Aresztowany na 10 miesięcy. W 1949 r. skazany wyrokiem na 12 lat więzienia.

Hanna Kowalska (ps. Mirka) - uczestniczka II Konspiracji w szeregach Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, prześladowana przez reżim komunistyczny. W 1945 r. nawiązała kontakt z Narodowym Zjednoczeniem Wojskowym. W jej mieszkaniu mieścił się punkt kontaktowy organizacji i magazyn broni. Udzielała schronienia „spalonym” członkom konspiracji. W 1947 r. aresztowana przez funkcjonariuszy UB i skazana na pięć lat pozbawienia wolności. Obecnie jest członkiem Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego i Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych.

Stanisław Kramarz – żołnierz AK, więzień Oświęcimia. Aktywnie działa w ruchu kombatanckim, będąc członkiem Zarządu Związku Inwalidów Wojennych. Współdziałał w założeniu Bielańskiego Klubu Kombatanta, którego jest przewodniczącym. Klub w założeniu miał zintegrować środowiska kombatanckie Bielan. Współuczestniczy w organizacji uroczystości patriotycznych na terenie Bielan.

Barbara Kulińska – Rembielińska – w roku 1942 wstąpiła do młodzieżowej grupy należącej do batalionu NSZ im. Brygadiera Czesława Mączyńskiego, który w roku 1943 włączył się do Armii Krajowej i pozostał tam do końca 1944 r. Aktywna działaczka Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, od 1990 Prezes Koła Nr 8 „Mączyński” wchodzącego w skład Okręgu Warszawa.

Wincenty Kurpianowicz – został zaprzysiężony w 1942 r. na członka AK i pełnił funkcję łącznika. Rozbrojony przez Armię Czerwoną po akcji „Ostra Brama”. Więziony w obozie w Kałudze, a następnie deportowany do rejonu Nowosybirska i osadzony w obozie Jurga. Był stale szykanowany w PRL-u.

Kwiatkowska Sabina Franciszka – początkowo wraz z mężem uczestniczy w konspiracji narodowej. Od 1941 r. pod ps. Ziutka należała do Wojskowej Służby Kobiet ZWZ-AK na Placówce Ryki.

Konrad Edward Leśniewski (ps. Orlik) - w maju 1941 r. jako 13-letni chłopiec został łącznikiem na Placówce Chełsty (ZWZ). Zaprzysiężony do służby w szeregach AK w lutym 1942 r. Był najmłodszym żołnierzem 25 pp AK. Za osobiste męstwo został odznaczony Krzyżem Walecznych, rozkazem Komendanta Okręgu „Mazury” z dnia 30 listopada 1944 r. Po decyzji o rozformowaniu 25 pp AK pozostaje w konspiracji. Walczy jeszcze z Niemcami do stycznia 1945 r. pod dowództwem kpt. Witolda Kucharskiego ps. Wicher. Zagrożony aresztowaniem przez UB wstępuje w szeregi KWP. ujawnił się we wrześniu 1945 r. Wezwany przez por. Stanisława Karlińskiego ps. Burza wstępuje do WiN. Aresztowany w sierpniu 1946 r., ucieka z aresztu. Ponownie aresztowany zostaje skazany przez WSR w Poznaniu na 5 lat więzienia. Po kolejnej ucieczce zatrzymany na terenie Czechosłowacji zostaje przekazany do Polski.

Eugeniusz Madoń – w Armii Krajowej od stycznia 1943 r. W marcu 1944 r. ukończył konspiracyjną szkołę podoficerską. Bierze udział m.in. w działaniach oddziału mjr Bernaciaka podczas Akcji „Burza”. Po zakończeniu wojny nadal bierze udział w konspiracji jako dowódca plutonu w miejsce por. Micha. Ujawnia się w marcu 1947 r. w PUBP w Łukowie.

Bronisław Malec – weteran II Wojny Światowej oraz członek organizacji niepodległościowych w latach 1944-1956. Od stycznia 1944 r. działał w Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej. Od 1945 r. działacz Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość. Jako żołnierz AK brał udział w akcji dywersyjnej przy minowaniu toru kolejowego i wysadzaniu pociągu wiozącego wojska hitlerowskie. W okresie 1946-1949 za prowadzoną działalność na rzecz niepodległego Państwa Polskiego był więziony.

Ryszard Antoni Matrzak - w okresie okupacji niemieckiej był członkiem plutonu "Szarych Szeregów" Hufca "Zielony Dąb". Od maja 1950 r. był jednym z organizatorów terenowych struktur konspiracyjnej antykomunistycznej organizacji młodzieżowej "Wolna Młodzież”. W listopadzie 1951 r. został wybrany na członka Kierownictwa Walki Konspiracyjnej. Był odpowiedzialny za kierowanie grupami wojskowymi podległymi organizacji. Zajmował się ponadto werbunkiem i szkoleniem nowych członków oraz organizacją akcji dywersyjno-sabotażowych na terenie województwa warszawskiego. Jako jeden z członków kierownictwa organizacji antykomunistycznej został aresztowany przez UB i skazany na 9 lat więzienia.

Tadeusz Mucha (ps. Róg) - uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Armii Krajowej, Ruchu Oporu Armii Krajowej i Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”, prześladowany przez reżim komunistyczny. W 1943 r. został zaprzysiężony jako członek AK gdzie pełnił funkcję łącznika i został przeszkolony w zakresie ogólnowojskowym. Był kolporterem prasy podziemnej.

Eugenia Olszewska – uczestniczka II Konspiracji w szeregach Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, prześladowana przez niemiecki reżim nazistowski i reżim komunistyczny. W czasie Powstania Warszawskiego 1944 r. została wywieziona do obozu przejściowego w Pruszkowie i stamtąd do obozu w Mauthausen. W 1945 r. powróciła do Warszawy i nawiązała kontakty z członkami Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. W jej mieszkaniu mieścił się jeden z punktów kontaktowych organizacji i magazyn broni. Udzielała schronienia „spalonym” konspiratorom. W 1948 r. została aresztowana przez funkcjonariuszy UB i skazana na pięć lat pozbawienia wolności.

Zenon Ksawery Owczarski (pośmiertnie) (ps. Gzyms) - od lutego 1943 r. w Kedywie Podobwodu Dęblin-Ryki, a następnie w oddziale mjr Bernaciaka. Od 1944 r. oraz w okresie AK-DSZ i WiN był dowódcą drużyny w oddziale mjr Bernaciaka. Uczestnik Akcji „Burza” oraz marszu na pomoc Powstańczej Warszawie. Uczestnik akcji przeciwko NKWD, UB i MO. Ujawnił się w 1947 r. Dwukrotnie aresztowany i zwalniany w 1948 r. Przesłuchiwany i torturowany w areszcie śledczym w Łukowie. Po raz trzeci aresztowany w październiku 1950 r. był przesłuchiwany i torturowany do kwietnia 1951 r. Zmarł w 1987 r.

Edward Paś (ps. Zbyszek) - żołnierz AK i Konspiracyjnego Wojska Polskiego. W marcu 1940 r. wysiedlony z całą rodziną przez Niemców i umieszczony w obozie
w Konstantynowie, a następnie przewieziony do Moczadeł. W maju 1943 r. wstąpił do Armii Krajowej, gdzie złożył przysięgę i otrzymał funkcję łącznika-zwiadowcy. Zajmował się zdobywaniem informacji o ruchach wojsk i żandarmerii niemieckiej, przechowywaniem broni i dostarczaniem żywności partyzantom. Brał czynny udział w przygotowaniach do Operacji "Burza". Po zakończeniu wojny pełniąc nadal funkcję łącznika-zwiadowcy, zbierał materiały o ruchach milicji i UB, rozbrajał funkcjonariuszy UB i rozprowadzał ulotki. Nadal uczestniczył w akcjach dywersyjnych. Zatrzymany w marcu 1949 r. i skazany na 8 lat więzienia.

Mirosław Piasecki (ps. Twardy, Bimbek) - uczestnik I Konspiracji w strukturach Szarych Szeregów i Armii Krajowej. Od 1940 r. w Szarych Szeregach, gdzie pełnił funkcję łącznika. W 1942 r. został zaprzysiężony w Armii Krajowej. Brał udział w 1944 r. w walkach o wyzwolenie Lublina. Podczas ulicznych walk został ciężko ranny.

Maria Prorok - po wybuchu wojny zgłosiła się do pracy w szpitalu polowym przy ul. Wiejskiej. W tym czasie rozpoczęła działalność konspiracyjną w Obozie Narodowym w tzw. Służbie Cywilnej Narodu. W czasie Powstania Warszawskiego służyła jako sanitariuszka. Po ucieczce z Pruszkowa przedostała się do Częstochowy, gdzie podjęła dalszą działalność konspiracyjną w Armii Krajowej. Od lutego 1945 r. w Poznaniu kierowała Wojskową Służbą Kobiet na Okręg Wielkopolski, prowadząc prace ideowo-wychowawcze i rekrutując nowych członków konspiracji. Została aresztowana w 1945 r. i skazana na 9 lat więzienia.

Zbigniew Wiktor Rymarz (ps. Kruk) – żołnierz ZWZ AK w placówce Tyczyn „Topola” podobwodu Rzeszów Południe, Inspektoratu Rejonowego Rzeszów, pełnił funkcję gońca – łącznika przenoszącego meldunki, rozkazy i instrukcje. Brał czynny udział w zwycięskich walkach z Niemcami prowadzonych w ramach Akcji „Burza”. Za postawę wobec Żydów w czasie wojny, został wyróżniony wraz z nieżyjącycmi rodzicami przez Instytut Yad Vashem w Jerozolimie Medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata. Po wojnie znany pedagog, pianista, działacz kultury, wybitny znawca muzyki rozrywkowej XX wieku, wieloletni członek ZASP.

Bolesław Sawicz-Korsak (ps. Biały Bolek) - w lutym 1943 r. wstąpił do Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej w Obwodzie Bielsk Podlaski, pełniąc początkowo funkcję łącznika. W czasie odtwarzania jednostek Wojska Polskiego w ramach Operacji "Burza" w Obwodzie Bielsk Podlaski, pełnił funkcję zastępcy komendanta Placówki AK Boćki. W 1945 r. był członkiem utworzonej w miejsce rozformowanej Armii Krajowej Komendy Obwodu Nr 2 Armii Krajowej Obywatelskiej Okręgu Białystok, w której pełnił funkcję sekretarza (adiutanta) Przewodnika Obwodu i łącznika Komendanta, utrzymując łączność z większością ośrodków w terenie oraz realizując zlecone przez niego zadania organizacyjne. Poszukiwany przez miejscowe UB od września 1945 r. wstąpił do tworzącego się na Podlasiu Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość", pełniąc obowiązki adiutanta komendanta Obwodu. Uczestniczył w tym czasie wielokrotnie w walkach oddziału z grupami manewrowo-operacyjnymi UB, MO i KBW oraz jednostkami sowieckimi.

Witalis Skorupka (ps. Orzeł) – żołnierz Armii Krajowej biorący czynny udział w walkach z niemieckim okupantem, uczestnik m. in. rozbicia więzienia w Siedlcach. Po wkroczeniu Armii Czerwonej na teren Polski, skazany przez reżim komunistyczny na karę śmierci za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Przez 12 lat Prezes Związku Więźniów Politycznych Skazanych na Karę Śmierci. Obecnie, od 6 lat Wiceprezes Warszawskiego Oddziału Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego.

Władysław Stefański (ps. Szczerba) – żołnierz I i II Konspiracji w szeregach Związku Walki Zbrojnej, Związku Jaszczurczego i Narodowych Sił Zbrojnych. W latach 1942 – 1944 będąc na placówce Związku Jaszczurczego - Narodowych Sił Zbrojnych w Zagańsku ochraniał ludność cywilną przed grabieżami okolicznych wsi i miasteczek. Po wojnie jako członek oddziału Jaremy i Żbika prowadził ciężkie walki z oddziałami NKWD, UB i KBW. Niezłomny „żołnierz wyklęty” – patriota i antykomunista.

Janusz Stępkowski (ps. Czarny) – żołnierz Szarych Szeregów – Armii Krajowej, uczestnik II Konspiracji. Uczestniczył w akcjach dywersyjnych w Częstochowie i okolicach, często w kontakcie z oddziałem partyzanckim por. Jerzego Kurpińskiego „Ponurego”. Po ukończeniu szkoły podchorążych ze stopniem kaprala podchorążego w 1944 r. zostaje dowódcą organizującego się plutonu. W 1945 r. otrzymał nominację na stopień porucznika. Obecnie jest zastępcą Prezesa Rady Federacji Stowarzyszeń Weteranów Walk o Niepodległość RP gen. Stanisława Karolkiewicza.

Jerzy Szabłowski (ps. Promień, Sosna) - uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej i Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, prześladowany przez reżim komunistyczny. Pełnił funkcję łącznika i kolportera prasy podziemnej. Brał udział w akcjach zbrojnych na terenie powiatu Ostrów Mazowiecki. W 1944 r. zatrzymany przez NKWD, ale szczęśliwie zwolniony. Nie zaprzestał działalności konspiracyjnej i utrzymywał ścisłe kontakty z Narodowym Zjednoczeniem Wojskowym przechowując w swoim gospodarstwie broń i amunicję na potrzeby organizacyjne. W 1946 r. został aresztowany przez funkcjonariuszy UB i skazany na pięć lat pozbawienia wolności.

Stefania Szantyr – Powolna (ps. Hanka) - uczestniczka walk o niepodległość w szeregach Służby Zwycięstwu Polsce, Związku Walki Zbrojnej oraz Armii Krajowej w Wilnie w latach 1939 – 1944 (Zgrupowanie Wilno). W 1944 aresztowana, skazana na ciężkie roboty i osadzona w sowieckich łagrach, gdzie spędziła ok. 11 lat. Od 1986 r. członek Stowarzyszenia Łagierników Żołnierzy Armii Krajowej i członek Związku Sybiraków. Od 1996 r. redaktor naczelny kwartalnika Stowarzyszenia Łagierników.

Józef Szczepański (ps. Biruta) - Uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Narodowej Organizacji Wojskowej, Armii Krajowej i Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Jako żołnierz Armii Krajowej pełnił funkcję łącznika i kolportera prasy podziemnej, którą przenosił z Generalnej Guberni do okręgu białostockiego. Następnie należał do oddziału partyzanckiego działającego na terenie Puszczy Białowieskiej. Po wojnie prześladowany przez reżim komunistyczny, aresztowany w listopadzie 1945 r. przez Urząd Bezpieczeństwa.

Stanisław Świercz – żołnierz Narodowych Sił Zbrojnych - Armii Krajowej. Brał udział w uwalnianiu w Krasnosielcu więźniów AK. Na przestrzeni lat 1945-1947 brał udział w licznych walkach z Urzędem Bezpieczeństwa Publicznego – Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Aresztowany i skazany na trzykrotną karę śmierci. Przez 96 dni przebywał w celi śmierci. Wyrok zmieniono na karę dożywotniego więzienia. Warunkowo zwolniony z więzienia w 1957 r. Nadal aktywnie uczestniczy w upamiętnianiu walk podziemia niepodległościowego w kraju.

Marian Wardak (ps. Słowik) - od stycznia 1942 r. w ZWZ-AK. Bierze udział w działaniach oddziału mjr Bernaciaka m.in. w ataku na niemiecką załogę w majątku Kluczkowice. Uczestnik Akcji „Burza” w rejonie Sobieszyna, Podlodowa, Nowodworu, Oszczywilka, Ryk i Staw. Uczestnik próby marszu na pomoc Powstańczej Warszawie. W latach 1945-1946 działa w WiN. Ujawnił się w marcu 1947 r.

Stanisław Warowny (pośmiertnie) (ps. Mściciel) - ranny podczas obrony Warszawy w 1939 r. Po powrocie do domu jest współorganizatorem ZWZ w Rykach. Był kwatermistrzem Kedywu Podobwodu „A” Dęblin-Ryki a następnie oddziału mjr Bernaciaka. W czerwcu 1945 odznaczony został Krzyżem Walecznych. Kontynuuje działalność w WiN. Zagrożony aresztowaniem z żoną i dzieckiem wyjeżdża na Dolny Śląsk. Po śmierci brata Władysława Warownego ps. Dąb powraca w rodzinne strony. Ujawnia się w PUBP w Garwolinie. W maju 1947 r. zostaje zamordowany w Trojanowie przez UB.

Władysław Warowny (pośmiertnie) – (ps. Dąb). działalność konspiracyjną w ZWZ-AK rozpoczyna pod kierunkiem starszego brata Stanisława. Uczestniczy w akcjach sabotażowych, wywiadowczych oraz bojowych oddziału 15 pp. „Wilków” AK. Po wejściu wojsk sowieckich latem 1944 r. pozostaje w konspiracji. Od wiosny 1945 r. bierze udział, po odtworzeniu oddziału Orlika, w akcjach przeciwko UB, MO, NKWD, KBW m.in. w listopadzie 1945 r. w akcji oddziałów Orlika i Zagończyka na stacje kolejową oraz siedzibę UB-NKWD w Dęblinie w celu odbicia więzionych tam żołnierzy AK-WiN. Został aresztowany 13 grudnia 1946 r. i osadzony w PUBP w Garwolinie, gdzie był torturowany. Skazany na karę śmierci przez WSR w Warszawie na sesji wyjazdowej w Rykach. Został zastrzelony za budynkiem UB-MO w Rykach.

Janina Wilczyńska (ps. Jana) – uczestniczka I i II Konspiracji w szeregach Związku walki Zbrojnej – Armii Krajowej i Ruchu Oporu Armii Krajowej. Żołnierz Powstania Warszawskiego w którym uczestniczyła jako łączniczka sztabowa w Zgrupowaniu Radosław, dwukrotnie ranna. Po zakończeniu wojny aktywnie uczestniczyła w Ruchu Oporu Armii Krajowej kontynuując działalność niepodległościową. Prześladowana przez reżim komunistyczny, dwukrotnie aresztowana i skazana na 6 lat więzienia.

Marian Zdzisław Wisłowski - porucznik, żołnierz I Komp. Harcerskiej I Bat. w 1939 r.
w obronie Lwowa; w latach 1939-l944 członek Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej, a następnie Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Od 1995 r. działa w Stowarzyszeniu Polskich Kombatantów w Kraju. Jest zasłużonym członkiem Zarządu Głównego Stowarzyszenia Polskich Kombatantów w Kraju.

Jan Wojciechowski ps. Stanisław - należał do podziemnej organizacji młodzieży gimnazjalnej "Armia Polska". W latach 1944-1945 był łącznikiem w Inspektoracie Rejonowym Armii Krajowej w Wolbromiu. Brał udział w działalności propagandowej i ulotkowej. Organizował pomoc rodzinom uwięzionych. Po wojnie był przesłuchiwany i inwigilowany. Od lipca 1991 r. jest członkiem Związku Żołnierzy Podziemnych Sił Zbrojnych i redaktorem naczelnym "Weterana".

Stanisław Wojtulewicz (ps. Sokół) - od 1941 r. do zakończenia Operacji "Burza"
na Południowym Podlasiu był żołnierzem Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej w Obwodzie Biała Podlaska. Pełnił funkcję magazyniera broni i łącznika. W 1942 r. ukończył konspiracyjną szkołę podoficerską. W styczniu 1945 r., w obawie przed aresztowaniem przeniósł się na teren powiatu radzyńskiego, gdzie kontynuował do września 1945 r. działalność konspiracyjną w strukturach podziemia „poakowskiego”. We wrześniu 1945 r. wstąpił do Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość" w Obwodzie Radzyń Podlaski. Prowadził tajną drukarnię oraz brał udział w wielu akcjach bojowych oddziału na terenie powiatu Radzyń Podlaski. Brał udział również w działaniach przeciwko oddziałom zbrojnym Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i NKWD.

Bronisław Woszczyło (ps. Śmiały) - uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Armii Krajowej, prześladowany przez reżim komunistyczny. W 1943 r. zaprzysiężony jako członek Armii Krajowej gdzie pełnił funkcję konnego łącznika i kolportera prasy podziemnej. Brał udział w wielu akcjach bojowych: w likwidacji stutzpunktów w Jachnowicach i Jewłaszach, a także w Akcji „Ostra Brama”. W 1952 r. został skazany na karę śmierci.

Stanisław Wziątek (ps. Lisek) - uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Armii Krajowej i Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Pełnił funkcję łącznika na terenie gminy Przytyk. Brał udział w akcjach zbrojnych od wiosny 1943 do jesieni 1944 r. W gospodarstwie swoich rodziców udzielał schronienia „spalonym” żołnierzom Armii Krajowej oraz Narodowych Sił Zbrojnych. Po wojnie aktywnie uczestniczył w strukturach Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.

Tadeusz Żochowski (ps. Karol) – w 1946 r. jako 14 letni chłopiec wstąpił do Oddziałów Samoobrony Wolność i Niezawisłość w Obwodzie Wysokie Mazowieckie, gdzie pełnił funkcje łącznika. Brał udział w akcjach bojowych przeciwko funkcjonariuszom i konfidentom UB, aktywistom PPR i grupom operacyjnym UB, KWB i WOP na terenie województw białostockiego i mazowieckiego. Aresztowany za swą działalność przez UB w roku 1948 r. i skazany na 10 lat więzienia.

Jan Żurowski (ps. Rączka) - uczestnik I i II Konspiracji w szeregach Armii Krajowej i Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Po przeszkoleniu wojskowym pełnił funkcję łącznika. Brał udział w akcjach zbrojnych od wiosny 1943 do jesieni 1944 r. W gospodarstwie swoich rodziców udzielał schronienia „spalonym” żołnierzom Armii Krajowej oraz Narodowych Sił Zbrojnych. Po wojnie aktywnie uczestniczył w strukturach Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Brał udział w organizowaniu w latach 1980 – 1981 NSZZ Rolników Indywidualnych na swoim terenie

Generałowie - kombatanci.

gen. brygady Władysław Wyłupek - szczegółowy biogram został zamieszczony w komunikacie z dnia 15 sierpnia 2008 r.

Poleć znajomemu


Opuszczasz oficjalny serwis Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej


Dziękujemy za odwiedzenie naszej strony.

Zapraszamy ponownie.