Narzędzia dostępności

Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej

Dodatkowe narzędzia

Niedziela, 3 grudnia 2017

List Prezydenta z okazji uroczystości odsłonięcia monumentu poświęconego pamięci Jana Karskiego

Uczestnicy i Organizatorzy

uroczystości odsłonięcia monumentu

poświęconego pamięci Jana Karskiego

w Izbicy

 

 

Szanowny Panie Wojewodo!

Szanowny Panie Starosto!

Szanowny Panie Wójcie!

Szanowni Członkowie Rodziny Jana Karskiego!

Panie i Panowie – uczestnicy uroczystości!

 

Generał brygady Jan Karski to postać wyjątkowa w wymiarze nie tylko polskiej, ale i ogólnoludzkiej historii. Człowiek niezłomnej służby, zawsze idący za wezwaniem Ojczyzny i wskazaniami sumienia. Bohater wielu narodów, kawaler Orderu Orła Białego i amerykańskiego Medalu Wolności, Sprawiedliwy wśród Narodów Świata. Człowiek – symbol. Postać wyrażająca najwspanialsze ludzkie wartości i nadzieje, że dobro silniejsze jest od zła.

 

Odsłaniany dziś monument upamiętnia jeden z najbardziej dramatycznych wątków w biografii Jana Karskiego. Nie zważając na ogromne ryzyko, w brawurowej akcji przedostał się On do niemieckiego obozu tranzytowego, znajdującego się w latach 1942-1943 właśnie tu, w Izbicy, gdzie przetrzymywani byli Żydzi tuż przed wysłaniem do komór gazowych obozów zagłady w Bełżcu i Sobiborze. Jan Karski wkroczył tutaj do ziemskiego piekła. Zrobił to w pełni świadomie, w poczuciu moralnego i patriotycznego obowiązku. Uważał bowiem, że jako emisariusz polskich władz podziemnych musi na własne oczy zobaczyć całą okrutną prawdę o tym, jaki los zgotowali hitlerowscy oprawcy narodowi żydowskiemu. Kierowany takim przeświadczeniem, Jan Karski przebywał też w warszawskim getcie. Widział sceny straszliwe.

 

Wstrząsające wrażenie wywarło na Nim także wcześniejsze spotkanie z przedstawicielami polskich Żydów, w trakcie którego działacz Bundu, Leon Feiner wypowiedział znamienne słowa: „Jesteśmy bezsilni wobec niemieckich zbrodniarzy. Nie możemy bronić się sami i nikt w Polsce nie może nas obronić. Władze Polski Podziemnej mogą ocalić część spośród nas, ale nie mogą uratować masy”. Właśnie dlatego, zdając sobie sprawę z ograniczonych możliwości bezpośredniego oddziaływania, a nie zamierzając pozostawać bierne wobec tragedii żydowskich współobywateli, Polskie Państwo Podziemne powierzyło Janowi Karskiemu misję dokładnego poinformowania aliantów o dokonującej się Zagładzie Żydów. Niedługo po wyjeździe emisariusza polskie władze podziemne powołały Radę Pomocy Żydom „Żegota”, której działacze uratowali wiele ludzkich istnień. Z misją Jana Karskiego wiązano natomiast nadzieje na polityczny przełom. Przedstawił On swój raport najbardziej znaczącym przywódcom wolnego zachodniego świata i wybitnym przedstawicielom życia publicznego. Rozmawiając z nimi, Jan Karski miał przed oczami tragiczne obrazy z Izbicy. Był nie tylko kurierem, był wyjątkowo wiarygodnym świadkiem.

 

Misja Jana Karskiego należy do najbardziej znaczących epizodów drugiej wojny światowej. Choć na tle bitew z udziałem milionów żołnierzy, które rozstrzygały o losach wojny, misja jednego skromnego człowieka przemawiającego w imieniu Polskiego Państwa Podziemnego z pozoru przedstawia się mało znacząco – to przecież dotyczyła ona jednej z najbardziej wstrząsających tragedii w historii ludzkości. Dzięki świadectwu Jana Karskiego być może tej tragedii udałoby się skutecznie przeciwdziałać. Niestety, ci, którzy mieli możliwości działania, nie zareagowali na raport polskiego emisariusza. Polski krzyk o Zagładzie Żydów spotkał się z obojętnością świata.

 

W 75. rocznicę misji Jana Karskiego składamy hołd tej wspaniałej postaci. Pragniemy oddać Mu cześć jako wielkiemu polskiemu patriocie, mężnemu żołnierzowi, gotowemu do najwyższych poświęceń w służbie Ojczyźnie – a jednocześnie jako emisariuszowi wolności i międzyludzkiej solidarności, który występował w imię fundamentalnych zasad człowieczeństwa. Jesteśmy dumni, że człowiek o tak niezłomnej postawie, głęboko oddany wartościom chrześcijańskiej miłości bliźniego, spieszący na ratunek ginącym żydowskim współbraciom – był synem narodu polskiego. Pamięć o dziele Jana Karskiego stanowi ważną część polskiego dziedzictwa. Pragniemy tę pamięć pieczołowicie pielęgnować, chlubić się nią i przekazywać światu jako wielką lekcję i inspirację. Składam wyrazy uznania i serdecznie dziękuję wszystkim organizatorom i uczestnikom dzisiejszej uroczystości w Izbicy za upamiętnianie misji Jana Karskiego i upowszechnianie płynącego z niej przesłania. To bohater, który nie przynależy jedynie do historii, ale ciągle swoim świadectwem daje nam żywy wzór do działania pośród wyzwań współczesności. Cześć Jego pamięci!    

Poleć znajomemu