Menu rozwijane

20 czerwca 2022

Szanowni Panowie Prezydenci,
Drodzy Przyjaciele,
Drogi Egilsie, nasz gospodarzu!

Bardzo serdecznie dziękuję Panu Prezydentowi Łotwy Egilsowi Levitsowi za to, że zaprosił nas na ten szczyt prezydentów państw Trójmorza tutaj, do Rygi, na Łotwę; że podjął się rok temu organizacji tego szczytu i że dzisiaj możemy się tutaj spotkać, dyskutować o jakże ważnych dla nas wszystkich tematach.

Może Cię zainteresować Szczyt Inicjatywy Trójmorza w Rydze

Nikt z nas wtedy, rok temu, nie spodziewał się, że przyjdzie nam dyskutować w tak trudnych okolicznościach; nikt z nas się też nie spodziewał, jak bardzo wyraziście po roku będziemy widzieli, jaki był istotny sens podjęcia przed laty – w 2015 roku – tego tematu: właśnie współtworzenia więzi o charakterze gospodarczym, komunikacyjnym, ale przede wszystkim budowania sfer bezpieczeństwa w naszej części Europy.

Tego bezpieczeństwa niemilitarnego, bo od militarnego mamy Sojusz Północnoatlantycki, którego wszyscy jesteśmy członkami. Ale tego bezpieczeństwa w innych jego przejawach: bezpieczeństwa energetycznego, komunikacyjnego, a także cybernetycznego – dziedzin, w których do tej pory bardzo często nasze działania nie były kompatybilne; dziedzin, w których do tamtego momentu bardzo często nie rozwijaliśmy się wspólnie.

Otóż ta współpraca rozpoczęta w 2015 roku właśnie zmierzała i zmierza do tego, by ten rozwój uwspólnić, ujednolicić, ale przede wszystkim, żebyśmy jako kraje będące zarazem krajami członkowskimi Unii Europejskiej jeszcze szybciej dokonywali postępu w ramach realizacji spójności europejskiej, w ramach rozwoju naszej części Europy, tak by poziom jej rozwoju – właśnie infrastrukturalnego i komunikacyjnego – jak najszybciej był taki, jak poziom rozwoju Europy Zachodniej.

021_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB2_9998.jpg [271.41 KB]

Ale – tak jak powiedziałem – nikt z nas nie spodziewał się, że wyzwania, te najtrudniejsze, bo związane, no niestety, z dramatem wojennym, przyjdą tutaj, do naszej części Europy tak szybko. Dzisiaj większość naszej dyskusji – oczywiście – zdominowała sytuacja na Ukrainie i nasza sytuacja wobec tego, co na Ukrainie się dzieje, czyli napaści rosyjskiej na Ukrainę; tej niczym nieuzasadnionej, niczym nieusprawiedliwionej agresji, która tam jest dzisiaj realizowana; i tego, jaki wpływ ma to dzisiaj na bezpieczeństwo naszej części Europy, ale przede wszystkim na bezpieczeństwo naszych społeczeństw, i co my w tej sytuacji powinniśmy czynić.

Otóż nie mamy żadnych wątpliwości, że dalsze wzmacnianie połączeń infrastrukturalnych pomiędzy naszymi krajami, choćby właśnie tych energetycznych, tak jak połączenia gazowe, interkonektory, które budujemy; jak również połączeń w zakresie energii elektrycznej, synchronizacji w tym zakresie – to są te działania priorytetowe, które musimy realizować.

Niezwykle istotne znaczenie mają także – co dzisiaj podkreślano w czasie naszego spotkania w kilku wystąpieniach – połączenia komunikacyjne, to znaczy i te drogowe, i te kolejowe, które ułatwiają nam transport, przemieszczanie się. W efekcie, jeżeli trzeba, także ułatwiają przemieszczanie się żołnierzy, infrastruktury wojskowej, która dzisiaj porusza się pomiędzy naszymi krajami, co w wielu przypadkach obserwujemy także i na naszych drogach. To jest dzisiejsza rzeczywistość krajów Trójmorza.

Może Cię zainteresować Wypowiedź Andrzeja Dudy przed Szczytem Trójmorza w Rydze

Ale – oczywiście – rozmawialiśmy także o Ukrainie, jak wspomniał przed chwilą Pan Prezydent. Bardzo ważna dla nas wszystkich kwestia, podnoszona dzisiaj wielokrotnie, właściwie we wszystkich wystąpieniach: przyznania Ukrainie statusu kandydata do Unii Europejskiej, co – oczywiście – nie odbywa się w naszym gronie, tutaj dzisiaj, tylko odbywa się w gronie Rady Europejskiej. To tam będzie zapadała – jeszcze pod koniec tego tygodnia, mam nadzieję – decyzja w tej sprawie, bo wtedy będzie spotkanie Rady. Ale jeszcze raz powtarzaliśmy, że wszyscy tutaj my, spośród których cztery państwa bezpośrednio graniczą z Ukrainą, ten status kandydata dla Ukrainy wspieramy.

Chcieliśmy to także odzwierciedlić w konkluzjach naszego dzisiejszego posiedzenia – tym bardziej że wszyscy wysłuchaliśmy wystąpienia Prezydenta Ukrainy, Pana Wołodymyra Zełenskiego, a ja wcześniej także z Prezydentem Wołodymyrem Zełenskim rozmawiałem osobiście przez telefon, konsultując z nim kwestię tego, co to znaczy, że Ukraina chciałaby przystąpić do Trójmorza.

Oczywiście generalną zasadą jest, że państwami członkowskimi Trójmorza są państwa należące do Unii Europejskiej – tak przyjęliśmy od samego początku, takie było założenie związane także z celem, jakie realizuje Trójmorze. Ale oprócz tego – jak wiemy – mamy partnerów strategicznych – państwa, które są znacznie lepiej rozwinięte niż większość państw Trójmorza; państwa, które – śmiało można powiedzieć – właśnie pod względem rozwoju infrastrukturalnego są wzorem, przykładem, brylują nie tylko w warstwie europejskiej, ale także światowej.

018_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB2_9992.jpg [284.97 KB]

Stąd partnerem strategicznym Trójmorza jest Republika Federalna Niemiec – chyba najlepiej infrastrukturalnie rozwinięty kraj w Europie. Stąd partnerem strategicznym Trójmorza są Stany Zjednoczone. Stąd partnerem strategicznym państw Trójmorza jest dzisiaj także Komisja Europejska, która – w ramach Unii Europejskiej – jakby patronuje naszym działaniom, właśnie jako państw tworzących tutaj tę wspólnotę Europy Środkowej. Ale także Wielka Brytania jest z nami związana partnerstwem. I Japonia. I dzisiaj mogliśmy wysłuchać wystąpień naszych partnerów strategicznych. Ale także dyskutowaliśmy na temat właśnie Ukrainy.

W związku z tym, że jesteśmy głęboko przekonani, nie mamy właściwie co do tego wątpliwości, że status kandydata do Unii Europejskiej zostanie Ukrainie w najbliższym czasie przyznany, postanowiliśmy stworzyć specjalny, nowy rodzaj partnerstwa z państwami Trójmorza – obok partnerstwa strategicznego, które ma swój specjalny charakter – także partnerstwo uczestniczące, czyli participating partner, nowy rodzaj partnerstwa, które nie jest zarezerwowane tylko dla Ukrainy. Przyznaliśmy go dzisiaj Ukrainie, co znajduje swoje odzwierciedlenie właśnie w naszej wspólnej końcowej deklaracji.

Może Cię zainteresować Rozmowy z Prezydentami Austrii i Niemiec

Ale zakładamy, że ten sam rodzaj partnerstwa może się stać udziałem tych państw, które leżą w Europie Środkowej, a dzisiaj jeszcze nie są członkami Unii Europejskiej, ale do Unii Europejskiej aspirują. Jeżeli będą występowały o status kandydata do Unii Europejskiej, jeżeli będą na etapie przyznawania im tego statusu, będą mogły także wystąpić o przyznanie tego specjalnego statusu partnerskiego w ramach Trójmorza – jeżeli, oczywiście, będą chciały z Trójmorzem współdziałać; jeżeli będą chciały w Trójmorzu uczestniczyć.

Mówię o tym dlatego, że dzisiaj zwracał się do nas z apelem, z takim swoistym już wnioskiem – można powiedzieć – Prezydent Słowenii, Pan Borut Pahor, abyśmy wsparli starania Bośni i Hercegowiny o to, by także mogła uzyskać status kandydata do Unii Europejskiej. To wsparcie z naszej strony dla Bośni i Hercegowiny jest, odpowiedź na apel Pana Prezydenta Boruta Pahora jest z naszej strony pozytywna. Oczywiście decydować będzie tutaj Rada Europejska. Ale jeżeli Bośnia i Hercegowina w przyszłości będzie chciała współpracować z państwami Trójmorza, to – oczywiście – także i ta kwestia będzie przez nas tutaj rozważana.

Szanowni Państwo, Trójmorze to w tym momencie ponad 110 mln obywateli państw Unii Europejskiej. Mam nadzieję, że w przyszłości obywateli państw Unii Europejskiej – a siłą rzeczy także i Trójmorza – będzie więcej; kiedy proces przyjmowania Ukrainy do Unii Europejskiej zakończy się jej pełnym członkostwem w Unii Europejskiej.

Ale dzisiaj najważniejsze jest to, że stanowimy jedność, że współdziałamy ze sobą i nadal chcemy realizować wspólne projekty. Mało – że chcemy te projekty także rozwijać. Że jeżeli będzie zainteresowanie ze strony Ukrainy tym, aby Via Carpatia miała swoje odgałęzienie także na Ukrainę, to jako państwa Trójmorza wspólnie z Ukrainą jako państwem uczestniczącym będziemy te projekty realizować.

22_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB1_9706.jpg [181.77 KB]

Że jeżeli będzie wola ze strony Ukrainy, aby rzeczywiście łączyć Ukrainę nowoczesnymi liniami kolejowymi, które będą choćby stanowiły możliwość połączenia szybką koleją Kijowa z innymi stolicami państw Trójmorza, to będziemy te projekty również rozważali, a mam nadzieję, że będziemy je w przyszłości realizowali.

Że tym samym będziemy się przyczyniali do tego, aby powiększało się grono państw europejskich, które połączone są wspólnymi ideami – przede wszystkim ideą rzeczywiście prawdziwej, dobrze funkcjonującej demokracji, a także przestrzeganiem norm prawa międzynarodowego, co dzisiaj również z całą mocą podkreślaliśmy.

Szanowni Państwo, chciałem jeszcze raz podziękować Panu Prezydentowi Łotwy Egilsowi Levitsowi za zorganizowanie naszego dzisiejszego spotkania. Cieszę się, że pokazujemy, że nasza wspólnota żyje. Dzisiaj mamy jeszcze tutaj spotkanie biznesowe, gospodarcze, więc będziemy dyskutowali również o współpracy w tym zakresie. Cieszę się, że to nasze działanie i rozwój współpracy państw Trójmorza przybiera nowe postaci, także w zakresie współpracy regionalnej, właśnie biznesowej – różnych form i na różnych poziomach, bo taki rozwój jest nam właśnie w naszej części Europy potrzebny.

Ryga, szczyt Trójmorza. Prezydenci Polski, Rumunii i Łotwy (1)
Konferencja prasowa Prezydentów Polski, Rumunii i Łotwy (2)
Konferencja prasowa Prezydentów Polski, Rumunii i Łotwy (3)
Konferencja prasowa Prezydentów Polski, Rumunii i Łotwy (4)
Konferencja prasowa Prezydentów Polski, Rumunii i Łotwy (5)
Konferencja prasowa Prezydentów Polski, Rumunii i Łotwy (6)
Konferencja prasowa Prezydentów Polski, Rumunii i Łotwy (7)
016_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB2_9970.jpg
22_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB1_9706.jpg
021_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB2_9998.jpg
018_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB2_9992.jpg
020_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB1_9631.jpg
019_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB1_9610.jpg
017_Andrzej_Duda_Szczyt_Trojmorza_Ryga_20220620_MB2_9985.jpg