Menu rozwijane

28 maja 2015
Minister Krzysztof H. Łaszkiewicz na Zgromadzeniu Ogólnym Sędziów Sądu Najwyższego
Minister Krzysztof H. Łaszkiewicz na Zgromadzeniu Ogólnym Sędziów Sądu Najwyższego
Minister Krzysztof H. Łaszkiewicz na Zgromadzeniu Ogólnym Sędziów Sądu Najwyższego
Minister Krzysztof H. Łaszkiewicz na Zgromadzeniu Ogólnym Sędziów Sądu Najwyższego
Minister Krzysztof H. Łaszkiewicz na Zgromadzeniu Ogólnym Sędziów Sądu Najwyższego
Minister Krzysztof H. Łaszkiewicz na Zgromadzeniu Ogólnym Sędziów Sądu Najwyższego
o1883794619.jpg
o415972906.jpg
o1247103132.jpg
o1456077034.jpg
o1410119790.jpg
o222031707.jpg

Uczestnicy i Goście

Zgromadzenia Ogólnego Sędziów

Sądu Najwyższego

Szanowna Pani Prezes!

Szanowni Prezesi Izb!

Szanowni Sędziowie!

Szanowni Państwo!

Sąd Najwyższy jest jednym z filarów demokratycznego państwa prawnego w Polsce. Mam świadomość, jak odpowiedzialna jest misja sędziego w tym Sądzie. Zawsze myślę z najwyższym szacunkiem i uznaniem o Państwa służbie dla dobra publicznego. Cieszę się, że udało nam się stworzyć dobry model współpracy, który może być inspirującym przykładem, jak urzeczywistniać konstytucyjną zasadę współdziałania władz.

Prawidłowo funkcjonujący wymiar sprawiedliwości to niezbędny warunek sukcesu społeczeństwa obywatelskiego. Ważne jest również podnoszenie świadomości i kultury prawnej społeczeństwa, umacnianie przekonania, że podejmowane są konsekwentne, skuteczne działania, aby eliminować zjawisko wykluczenia prawnego.

Co roku z uwagą zapoznaję się ze sprawozdaniami z działalności Sądu Najwyższego. To źródło niezbędnej wiedzy dla prawników jak również informacji o funkcjonowaniu całego wymiaru sprawiedliwości w Polsce i kondycji demokratycznego państwa prawnego. W tym kontekście szczególnie istotne jest, na ile polski wymiar sprawiedliwości wywiązuje się ze swego podstawowego zadania, jakim jest ochrona praw jednostki. Wspólnie staramy się umacniać społeczeństwo obywatelskie, w którym każdy nie tylko zna swoje prawa, ale również w sposób pełny potrafi i jest w stanie z nich korzystać.

Cieszę się, że informacja o orzecznictwie Sądu Najwyższego jest coraz lepiej upowszechniana. Uchwały podjęte przez Sąd Najwyższy mają bardzo dużą wagę, także z punktu widzenia bezpieczeństwa prawnego obywateli.

Szczególne znaczenie miał werdykt, odnoszący się do ustroju sądów powszechnych. Sąd Najwyższy, orzekając w pełnym składzie, rozstrzygnął kwestię o dalekosiężnych konsekwencjach. Stwierdził, że decyzję o przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe może wydać wyłącznie osobiście minister sprawiedliwości, bez możliwości zastępstwa przez sekretarza lub podsekretarza stanu. Sąd Najwyższy zachował się przy tym bardzo odpowiedzialnie, zastrzegając, że ta wykładnia wiąże od chwili jej podjęcia. Uważam, że uniknęliśmy dzięki temu poważnego kryzysu w działalności sądów, a nawet szerzej – w funkcjonowaniu państwa. Zakwestionowanie legalności przeniesienia niektórych sędziów mogłoby bowiem zarazem oznaczać kwestionowanie legalności wydanych przez nich orzeczeń. Sąd Najwyższy wskazał na wyjątkową wagę sędziowskiego urzędu, o którego obsadzeniu powinno się decydować na najwyższym szczeblu administracyjnym państwa – a jednocześnie wykazał się poczuciem realizmu i troską o dobro wspólne.

Sąd Najwyższy w swych orzeczeniach często sygnalizuje dostrzeżone błędy w ustawach. Jakość stanowionego prawa ciągle jeszcze pozostaje wyzwaniem. Prawo powinno służyć wszystkim. Powinno być zrozumiałe, spójne i stosowane. Niestety, nadal zmuszeni są Państwo dokonywać wykładni prawa, które sprawia trudność nawet sądom – przez swą zawiłość, niejednoznaczność lub wewnętrzną sprzeczność. Doceniam, że Sąd Najwyższy w swoich orzeczeniach wskazuje na potrzebę i kierunek zmiany wielu przepisów. Eliminowanie niskiej jakości prawa powinno następować przede wszystkim drogą rozważnej, precyzyjnej nowelizacji. Ważna jest również dbałość, aby zmieniane normy były spójne z dotychczasowymi przepisami.

Dobre, stabilne prawo to ogromna wartość. To źródło zaufania obywateli do państwa, to fundament trwałości i sprawności Rzeczypospolitej. Choć jesteśmy państwem o dominującej roli prawa stanowionego, to jednak orzecznictwo Sądu Najwyższego odgrywa ogromną rolę, przede wszystkim w sferze interpretacji norm prawnych. W sytuacji, gdy jakość stanowionych przepisów może wzbudzać wątpliwości, a liczba i zakres nowelizacji przyprawia o ból głowy nawet doświadczonych prawników – orzeczenia Sądu Najwyższego stanowią niepodważalną wartość polskiego systemu prawnego. Wspomagają Państwo pewność i stabilność prawa. Sąd Najwyższy umacnia nie tylko szacunek dla prawa, ale również szacunek dla praworządności i podstawowych instytucji w państwie. To właśnie sprawia, że Sąd Najwyższy cieszy się niezmiennie autorytetem społecznym.

Cieszę się, że efektem naszego współdziałania stała się nowelizacja ustawy o Sądzie Najwyższym, uchwalona na skutek mojej inicjatywy. Jak Państwo wiedzą, podstawową zmianą stało się podniesienie granicy wieku, w którym sędzia Sądu Najwyższego z urzędu przechodziłby w stan spoczynku. Jest to wyjście naprzeciw Państwa postulatom. Uważam, że powinniśmy jak najpełniej wykorzystywać ogromną wiedzę prawniczą oraz doświadczenie, jakimi dysponują sędziowie Sądu Najwyższego. Jest naszą wspólną satysfakcją, że stworzone zostały rozwiązania, które pozwolą wysoko wykwalifikowanym sędziom pełnić dalszą służbę dla dobra Rzeczypospolitej i społeczeństwa. Wpisuje się to w działania, zmierzające do wydłużenia aktywności zawodowej Polaków, co jest konieczną odpowiedzią na wyzwania cywilizacyjne i demograficzne.

Życzę Państwu kolejnych osiągnięć w służbie dla Rzeczypospolitej, w doskonaleniu polskiego wymiaru sprawiedliwości i demokratycznego państwa prawnego.

Bronisław Komorowski

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej